Przejdź do treści
← Wszystkie projekty

Ustawa · projekt rządowyDruk sejmowy nr 876

Rozszerzenie ochrony przed mową nienawiści i zbrodniami z nienawiści

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny

Na jakim etapie jest projekt

Powiadomienie obejmuje wszystko, co dzieje się w tym projekcie – w tym terminy posiedzeń komisji.

Udział w pracach
Nie trwają konsultacje publiczne ani prace komisjitermin pojawi się, gdy projekt trafi do konsultacji albo do porządku obrad komisjiMonitoruj projekt →
Kogo dotyczy
  • Wszyscy obywatele
  • Osoby w postępowaniach – strony, podejrzani, oskarżeni
  • Osoby z niepełnosprawnościami
i 1 inna grupa
Etap
Trybunał Konstytucyjnyod 17 kwietnia 2025
Kto prowadzi
Rada Ministrówprojekt rządowyKontakt →
  1. Pracew rządzie
  2. Konsultacjepubliczne
  3. RadaMinistrów
  4. Pierwszeczytaniew Sejmie
  5. Komisjeparlamentarne
  6. Senat
  7. TrybunałKonstytucyjnyetap bieżący
  8. DziennikUstaw

Prezydent skierował ustawę do Trybunału Konstytucyjnego. Podpisze ją dopiero po wyroku, jeśli Trybunał uzna ją za zgodną z Konstytucją.Zobacz stanowiska zgłoszone w konsultacjach

Przemoc, groźby, znieważanie i nawoływanie do nienawiści z powodu niepełnosprawności, wieku, płci lub orientacji seksualnej stają się przestępstwami z nienawiści

Do tej pory za przestępstwa z nienawiści uznawano tylko czyny motywowane narodowością, pochodzeniem etnicznym, rasą, wyznaniem lub bezwyznaniowością, a teraz katalog obejmuje cztery kolejne cechy ofiary. Za publiczne znieważenie lub naruszenie nietykalności z takich pobudek sąd będzie mógł orzec także grzywnę albo ograniczenie wolności, a górna granica kary więzienia spada z 3 do 2 lat.

Opis dotyczy: tekst ustawy przekazanej prezydentowi 27 marca 2025

Najbliższe terminy

Nie ma wyznaczonego terminu czytania ani posiedzenia komisji.

Najbliższe posiedzenie Sejmu: 6–9 października 2026. Porządek obrad Sejm publikuje zwykle na kilka dni przed obradami, porządki komisji – na trzy.

Co się zmienia

  • Przemoc lub groźba z powodu niepełnosprawności, wieku, płci lub orientacji seksualnej zagrożona karą od 3 miesięcy do 5 latart. 1 pkt 2 (art. 119 § 1 k.k.)
  • Publiczne nawoływanie do nienawiści ze względu na niepełnosprawność, wiek, płeć lub orientację seksualną karane więzieniem do 3 latart. 1 pkt 3 (art. 256 § 1 k.k.)
  • Publiczne znieważenie lub naruszenie nietykalności z powodu czterech nowych cech ofiary staje się przestępstwem ściganym z urzęduart. 1 pkt 4 (art. 257 k.k.)
  • Kara za czyn z art. 257: grzywna, ograniczenie wolności albo do 2 lat więzienia zamiast do 3 latart. 1 pkt 4 (art. 257 k.k.)
Pokaż pozostałe zmiany1
  • Motywacja nienawiścią z powodu niepełnosprawności, wieku, płci lub orientacji staje się okolicznością obciążającą przy wymiarze karyart. 1 pkt 1 (art. 53 § 2a pkt 6 k.k.)

Kogo dotyczy

  • Osoby z niepełnosprawnościami
  • Seniorzy i świadczeniobiorcy
  • Wszyscy obywatele
  • Osoby w postępowaniach – strony, podejrzani, oskarżeni

Tego nie widać w tytule

Na te przepisy warto spojrzeć

Zmiana nieomówiona w uzasadnieniu

Uzasadnienie opisuje zmianę sformułowania „z powodu” na „w związku z”, co miało objąć także osoby bez danej cechy (np. broniące ofiary), tymczasem uchwalony tekst nadal mówi „z powodu”, a zmiany wprowadzone po złożeniu projektu nie mają uzasadnienia art. 1 pkt 2 i 4 (art. 119 § 1 i art. 257 k.k.)

To wskazówka do sprawdzenia w źródle, nie zarzut wobec projektodawcy.

Pieniądze

Według oceny skutków regulacji projekt nie wymaga dodatkowych wydatków (0 zł w ciągu 10 lat), a więcej spraw sądy, prokuratura i Policja mają obsłużyć z pieniędzy, którymi już dysponują.

Kto się tym zajmuje w Sejmie

Przebieg prac

Projekt zwolniony na podstawie Planu Prac Rządu

  1. 17 kwietnia 2025Prezydent skierował ustawę do Trybunału Konstytucyjnego
  2. 27 marca 2025Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu
  3. 26 marca 2025Stanowisko Senatu
  4. 6 marca 2025Głosowanie: głosowanie nad całością projektu. (za 238, przeciw 201, wstrz. 0)
  5. 6 marca 2025Uchwalono
  6. 6 marca 2025III czytanie na posiedzeniu SejmuUchwalono · posiedzenie Sejmu nr 30 · Głosowanie: głosowanie nad całością projektu – za 238, przeciw 201, wstrzymało się 0
  7. 5 marca 2025Posiedzenie: Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjachgodz. 14:00 · sala im. Gabriela Narutowicza (nr 22, bud. G) · posiedzenie odbyte
  8. 5 marca 2025Praca w komisjach po II czytaniuSprawozdanie komisji
  9. 5 marca 2025II czytanie na posiedzeniu SejmuSkierowano do: Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach · Skierowano ponownie do komisji w celu przedstawienia sprawozdania · posiedzenie Sejmu nr 30
  10. 4 marca 2025Posiedzenie: Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjachgodz. 15:00 · sala im. Konstytucji 3-go Maja (nr 118, bud. C) · posiedzenie odbyte
  11. 5 lutego 2025Posiedzenie: Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjachgodz. 16:00 · sala nr 04CD, bud. U · posiedzenie odbyte
  12. 23 stycznia 2025Posiedzenie: Podkomisja stała do spraw nowelizacji prawa karnegosala im. Henryka Wujca (nr 111, bud. U) · posiedzenie odbyte
  13. 22 stycznia 2025Posiedzenie: Komisja do Spraw Dzieci i Młodzieżygodz. 12:00 · sala im. Wojciecha Korfantego (nr 12, bud. G) · posiedzenie odbyte
  14. 22 stycznia 2025Praca w komisjach po I czytaniuSprawozdanie podkomisji · Sprawozdanie komisji – 5 lutego 2025
  15. 8 stycznia 2025Posiedzenie: Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjachgodz. 10:43 · sala nr 211, bud. U · posiedzenie odbyte
  16. 20 grudnia 2024Głosowanie: wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu. (za 192, przeciw 238, wstrz. 0)
  17. 20 grudnia 2024I czytanie na posiedzeniu SejmuSkierowano do: Komisja do Spraw Dzieci i Młodzieży, Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach · posiedzenie Sejmu nr 25 · Głosowanie: wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu – za 192, przeciw 238, wstrzymało się 0
  18. 13 grudnia 2024Rada MinistrówZobacz dokumenty z tego etapu
  19. 2 grudnia 2024Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu
  20. 27 listopada 2024Projekt wpłynął do Sejmu
  21. 27 listopada 2024Skierowanie projektu ustawy do SejmuZobacz dokumenty z tego etapu
  22. 25 listopada 2024OpiniowanieZobacz opinie
  23. Konsultacje publiczne
    • 8 listopada 2024Stanowiska zgłoszone w ramach konsultacji opublikowane w serwisie legislacja.gov.pl
    • Otwarcie konsultacji publicznych
    Zobacz zgłoszone stanowiska
  24. 14 listopada 2024UzgodnieniaZobacz stanowiska z uzgodnień
  25. 19 lipca 2024Stały Komitet Rady MinistrówZobacz dokumenty z tego etapu
  26. 24 maja 2024Komisja PrawniczaZobacz dokumenty z tego etapu

Co wnioskodawca zapowiadał w wykazie prac rządu

To deklaracja sprzed napisania projektu, przepisana z wykazu prac rządu – nie jest to analiza serwisu.

Cele projektu i przyczyny rozwiązań1 tys. znaków

Cel projektu: - wzmocnienie ochrony prawnokarnej przed przestępczymi zachowaniami motywowanymi przesłankami dyskryminacyjnymi ze względu na niepełnosprawność, wiek, płeć, orientację seksualną i tożsamość płciową; - zapewnienie pełniejszej realizacji konstytucyjnego zakazu dyskryminacji ze względu na jakąkolwiek przyczynę, a także realizacji międzynarodowych zaleceń w zakresie standardu ochrony przed mową nienawiści i przestępstwami z nienawiści; - skuteczniejsze i efektywniejsze ściganie czynów motywowanych przesłankami dyskryminacyjnymi oraz zwiększenie ochrony prawnokarnej pokrzywdzonych takimi czynami; - zagwarantowanie pełnej ochrony wszystkim grupom mniejszościowym szczególnie narażonym na dyskryminację, uprzedzenia i przemoc; - realizacja roli państwa nie tylko w zapobieganiu wszelkim przejawom dyskryminacji przez podnoszenie świadomości społecznej i edukację antydyskryminacyjną, ale także ochrony pokrzywdzonych przestępstwami przez stworzenie skutecznego systemu sankcji karnych. Zgodnie z obowiązującymi przepisami do kategorii przestępstw motywowanych uprzedzeniami należą przestępstwa popełnione ze względu na przynależność narodową, etniczną, rasową, wyznaniową bądź bezwyznaniowość. Tym samym w obecnym stanie prawnym przepisy nie gwarantują wystarczającej ochrony wszystkim grupom mniejszościowym szczególnie narażonym na dyskryminację, uprzedzenia i przemoc.

Istota planowanych rozwiązań1 tys. znaków

W projekcie proponuje się poszerzenie katalogu przesłanek dyskryminacyjnych w art. 53 § 2a pkt 6 k.k., art. 119 § 1 k.k., art. 256 § 1 k.k. i art. 257 k.k. o kryterium niepełnosprawności, wieku, płci, orientacji seksualnej i tożsamości płciowej. Wprowadzenie projektowanych rozwiązań zapewni wzmocnioną i pełną ochronę prawnokarną przed stosowaniem przemocy lub groźby bezprawnej (art. 119 § 1 k.k.), nawoływaniem do nienawiści (art. 256 § 1 k.k.), znieważaniem i naruszaniem nietykalności cielesnej (art. 257 k.k.) ze względu na niepełnosprawność, wiek, płeć, orientację seksualną lub tożsamość płciową pokrzywdzonego. Uzupełnienie katalogu okoliczności obciążających uwzględnianych przy wymiarze kary (art. 53 § 2a pkt 6 k.k.) o popełnienie przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu niepełnosprawności, wieku, płci, orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej pokrzywdzonego wzmocni możliwość uwzględnienia negatywnie ocenianej motywacji wynikającej z uprzedzeń sprawcy oraz indywidualizacji rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie. Przyjęcie proponowanych w projekcie rozwiązań w zakresie poszerzenia katalogu niedozwolonych przesłanek dyskryminacji będzie stanowić podkreślenie ich naganności i potępienia oraz nada im charakter normatywny na płaszczyźnie znamion typów czynów zabronionych ściganych z oskarżenia publicznego.

Dokumenty

Wszystkie dokumenty pochodzą z serwisu legislacja.gov.pl i ze strony Sejmu.

Tekst ustawy przekazany prezydentowi do podpisu1 dokument

Treść projektu

Tekst ustawy po III czytaniu (uchwalony przez Sejm)1 dokument
Sprawozdanie komisji – druk nr 984-A1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 9842 dok.

Treść projektu

Sprawozdanie podkomisji (dokument bez numeru druku)1 dokument
Druki dodatkowe2 dok.
Rada Ministrów18 dok.

Treść projektu

Pozostałe

Druk sejmowy3 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Skierowanie projektu ustawy do Sejmu7 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Ocena skutków regulacji

Pisma kierujące

Pozostałe

Opiniowanie19 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Ocena skutków regulacji

Opinie i uwagi

Uzgodnienia19 dok.
Konsultacje publiczne66 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Ocena skutków regulacji

Opinie i uwagi

Stały Komitet Rady Ministrów10 dok.
Komisja Prawnicza6 dok.
Dlaczego ten projekt trafił do tych tematów
  • Temat główny: Kodeks karny i Kodeks wykroczeń Ustawa zmienia znamiona przestępstw z art. 119 § 1, 256 § 1 i 257 k.k., zagrożenie karą z art. 257 oraz okoliczności obciążające z art. 53 § 2a k.k. (art. 1 (Kodeks karny))
  • Powiązany: Osoby LGBT+ Art. 1 pkt 1–4 wpisuje orientację seksualną do katalogu cech chronionych w przepisach o przestępstwach z nienawiści i do okoliczności obciążających (art. 1 pkt 1–4)
  • Powiązany: Prawa człowieka, równość i antydyskryminacja Art. 1 pkt 2–4 dodaje nowe przesłanki dyskryminacyjne do przepisów o przestępstwach z nienawiści i mowie nienawiści (art. 119, 256, 257 k.k.) (art. 1 pkt 2–4)

Opis zmian powstał automatycznie 24 września 2026. Może zawierać błędy – obowiązuje treść w źródle.

Na czym oparto ten opis
  • 876_u.htm – tekst ustawy przekazanej prezydentowi 27 marca 2025przeczytano w całości
  • 876-uzasadnienie.docxprzeczytano 20 512 z 46 583 znaków
  • 876.pdfprzeczytano 12 030 z 97 741 znaków
Zgłoś błąd w opisie zmian lub w danych

Oznaczenia w źródłach: druk sejmowy nr 876 · legislacja.gov.pl – projekt nr 12383506 · wykaz prac Rady Ministrów UD29. Strony źródłowe: wykaz prac rządu, legislacja.gov.pl, Sejm. Ostatnia zmiana w źródłach: 13 grudnia 2024 11:00. Dane pobieramy automatycznie – w razie rozbieżności obowiązuje treść w źródle.

Podobne projekty

Projekty z największą liczbą wspólnych tematów.