Przekazywanie spraw karnych między państwami UE – nowa procedura

Projekt ma na celu: 1. dostosowanie przepisów krajowych do rozwiązań zawartych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3011 z dnia 27 listopada 2024 r. w sprawie przekazywania postępowań karnych (Dz. Urz. UE L 2024/3011 z 18.12.2024), dalej „rozporządzenie 2024/311”, ustanawiającego zasady i tryb przekazywania postępowań karnych między państwami członkowskimi UE, które wchodzi w życie z dniem 1 lutego 2027 r.; 2. pełniejszą implementację decyzji ramowej Rady 2009/948/WSiSW z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie zapobiegania konfliktom jurysdykcji w postępowaniu karnym i w sprawie rozstrzygania takich konfliktów (Dz. Urz. UE L 328 z 15.12.2009, str. 42–47), dalej „decyzja ramowa 2009/948”, która została implementowana do Kodeksu postępowania karnego ustawą z dnia 31 sierpnia 2012 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. poz. 1091) przez dodanie art. 592a–592f k.p.k.

Najistotniejsze rozwiązania zawarte w projekcie: 1. dodanie do Kodeksu postępowania karnego nowego Rozdziału 63a k.p.k., kompleksowo regulującego kwestie: a) zapobiegania konfliktom jurysdykcyjnym, b) przekazania postępowania karnego między państwami członkowskimi UE; 2. pełniejsza implementacja decyzji ramowej 2009/948 przez poszerzenie granic możliwej współpracy między organami państw członkowskich UE; 3. oparcie współpracy na bezpośrednich kontaktach organów wzywających i wezwanych; 4. określenie organów właściwych do przekazywania i przejmowania postępowań karnych: a) w postępowaniu przygotowawczym – prokurator właściwy do prowadzenia postępowania, b) w postępowaniu sądowym – sąd właściwy do rozpoznania sprawy; 5. wprowadzenie możliwości złożenia przez pokrzywdzonego lub oskarżonego wniosku o przekazanie postępowania karnego, także gdy w RP nie toczy się równolegle postępowanie dotyczące tych samych okoliczności lub osób. Wnioski będą przyjmowane przez właściwych według miejsca zamieszkania pokrzywdzonego lub oskarżonego: a) w postępowaniu przygotowawczym – Prokuratora Rejonowego, b) w postępowaniu sądowym – Prezesa Sądu Rejonowego; 6. wprowadzenie możliwości zaskarżenia przez oskarżonego oraz pokrzywdzonego postanowienia w sprawie wyrażenia zgody na przekazanie postępowania karnego, a także obowiązku zawiadomienia organu wzywającego o złożeniu zażalenia; 7. określenie skutków procesowych przekazania postępowania do innego państwa członkowskiego UE, jakim będzie – co do zasady (możliwość dalszego prowadzenia lub wznowienia postępowania w przypadkach przewidzianych w rozporządzeniu 2024/3011) – umorzenie postępowania prowadzonego w RP.