Przejdź do treści
← Wszystkie projekty

Ustawa · projekt rządowyDruk sejmowy nr 2411

Sądy zyskują większą kontrolę nad niejawnymi działaniami służb

Rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu wzmocnienia nadzoru sądowego nad kontrolą operacyjną

Na jakim etapie jest projekt

Monitoruj projektTreść projektu

Powiadomienie obejmuje wszystko, co dzieje się w tym projekcie – w tym terminy posiedzeń komisji.

Udział w pracach
Nie trwają konsultacje publiczne ani prace komisjitermin pojawi się, gdy projekt trafi do konsultacji albo do porządku obrad komisjiMonitoruj projekt →
Kogo dotyczy
  • Policja, służby i wojsko
  • Osoby w postępowaniach – strony, podejrzani, oskarżeni
Etap
Prezydentod 4 września 2026
Kto prowadzi
Rada Ministrówprojekt rządowyKontakt →
  1. Pracew rządzie
  2. Konsultacjepubliczne
  3. RadaMinistrów
  4. Pierwszeczytaniew Sejmie
  5. Komisjeparlamentarne
  6. Senat
  7. Podpisprezydentaetap bieżący
  8. DziennikUstaw

Akt został uchwalony i czeka na podpis prezydenta.

Sądy i prokuratorzy dostają prawo przerwania podsłuchów w każdej chwili i wgląd w ich przebieg we wszystkich służbach

Dziś sąd zgadza się na kontrolę operacyjną, np. podsłuch lub obserwację, ale potem nie ma wpływu na to, jak służba ją prowadzi i co robi z zebranymi materiałami. Te same zasady trafiają do ustaw o Policji, Straży Granicznej, Żandarmerii, ABW, CBA, SKW, KAS i SOP: sąd dostaje raporty i może przerwać kontrolę, a dla niszczenia materiałów wprowadza się twarde terminy.

Opis dotyczy: tekst ustawy przekazanej prezydentowi 4 września 2026

Najbliższe terminy

Nie ma wyznaczonego terminu czytania ani posiedzenia komisji.

Najbliższe posiedzenie Sejmu: 6–9 października 2026. Porządek obrad Sejm publikuje zwykle na kilka dni przed obradami, porządki komisji – na trzy.

Co się zmienia

  • Sąd i prokurator mogą w każdej chwili zakończyć kontrolę operacyjną uzasadnionym postanowieniem, na postanowienie sądu przysługuje zażalenieart. 1 pkt 4, art. 5 pkt 5, art. 6 pkt 4 i odpowiedniki (m.in. art. 19 ust. 14a ustawy o Policji)
  • Służby informują sąd o wynikach kontroli po jej zakończeniu, a na żądanie także w trakcie, przekazując materiałyart. 1 pkt 3, art. 5 pkt 4 i odpowiedniki w art. 2, 4, 6, 7, 9, 10
  • Materiały zbędne służby niszczą w ciągu 3 miesięcy (plus 3 miesiące) i w ciągu 14 dni informują o tym sądart. 1 pkt 5–6, art. 5 pkt 6–7, art. 6 pkt 5–6 i odpowiedniki
  • Sąd musi uzasadnić każde postanowienie o zarządzeniu lub przedłużeniu kontroli, a prokurator może je zaskarżyć zażaleniemart. 1 pkt 2 i 7, art. 5 pkt 2–3 i odpowiedniki
Pokaż pozostałe zmiany1
  • Inspektor Nadzoru Wewnętrznego MSWiA traci prawo do kontroli operacyjnej i zakupu kontrolowanego wobec funkcjonariuszyart. 3 pkt 2 (ustawa o szczególnych formach sprawowania nadzoru przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych)

Kogo dotyczy

  • Osoby w postępowaniach – strony, podejrzani, oskarżeni
  • Policja, służby i wojsko

Tego nie widać w tytule

Na te przepisy warto spojrzeć

Zmiana nieomówiona w uzasadnieniu

Rozszerzenie rocznej informacji Prokuratora Generalnego dla Sejmu i Senatu (nowe kategorie danych o kontroli operacyjnej) nie jest opisane w uzasadnieniu, które dotyczy pierwotnej wersji projektu art. 8 (Prawo o prokuraturze, art. 11 § 1)

To wskazówka do sprawdzenia w źródle, nie zarzut wobec projektodawcy.

Pieniądze

W ocenie skutków regulacji skutki dla budżetu wynoszą 0,0 mln zł, a zadania sfinansuje się w ramach obecnych limitów wydatków.

Kto się tym zajmuje w Sejmie

Jak wziąć udział w posiedzeniuMonitoruj projekt

Przebieg prac

Projekt zwolniony z obowiązku opracowywania założeń projektu ustaw na podstawie wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów

  1. 4 września 2026Uchwalono
  2. 4 września 2026Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu
  3. 4 września 2026Rozpatrywanie na forum Sejmu stanowiska SenatuPrzyjęto część poprawek · posiedzenie Sejmu nr 64
  4. 2 września 2026Praca w komisjach nad stanowiskiem SenatuSprawozdanie komisji
  5. 6 sierpnia 2026Stanowisko SenatuSkierowano do: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych
  6. 31 lipca 2026Głosowanie: głosowanie nad całością projektu. (za 264, przeciw 1, wstrz. 176)
  7. 31 lipca 2026III czytanie na posiedzeniu SejmuUchwalono · posiedzenie Sejmu nr 63 · Głosowanie: głosowanie nad całością projektu – za 264, przeciw 1, wstrzymało się 176
  8. 29 lipca 2026Posiedzenie: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznychgodz. 18:05 · sala im. Wiesława Chrzanowskiego (nr 24, bud. G) · posiedzenie odbyte
  9. 29 lipca 2026Praca w komisjach po II czytaniuSprawozdanie komisji
  10. 29 lipca 2026II czytanie na posiedzeniu SejmuSkierowano do: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych · Skierowano ponownie do komisji w celu przedstawienia sprawozdania · posiedzenie Sejmu nr 63
  11. 16 lipca 2026Posiedzenie: Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowiekagodz. 15:00 · sala im. Henryka Wujca (nr 111, bud. U) · posiedzenie odbyte
  12. 16 lipca 2026Praca w komisjach po I czytaniuSprawozdanie komisji
  13. 28 maja 2026Posiedzenie: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznychgodz. 11:35 · sala nr 312, bud. U · posiedzenie odbyte
  14. 28 maja 2026I czytanie w komisjach
  15. 25 maja 2026Stały Komitet Rady MinistrówZobacz dokumenty z tego etapu →
  16. 29 kwietnia 2026Posiedzenie: Komisja do Spraw Służb Specjalnychgodz. 10:30 · sala nr 306, bud. S · posiedzenie odbyte
  17. 17 kwietnia 2026Rada MinistrówZobacz dokumenty z tego etapu →
  18. 14 kwietnia 2026Skierowano do I czytania w komisjachSkierowano do: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, Komisja do Spraw Służb Specjalnych, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych
  19. 2 kwietnia 2026Skierowanie projektu ustawy do SejmuZobacz dokumenty z tego etapu →
  20. 1 kwietnia 2026Projekt wpłynął do Sejmu
  21. 24 marca 2026Komisja PrawniczaZobacz dokumenty z tego etapu →
  22. 9 stycznia 2026UzgodnieniaZobacz stanowiska z uzgodnień →
  23. 8 stycznia 2026Posiedzenie: Komisja do Spraw Służb Specjalnychgodz. 11:05 · sala nr 306, bud. S · posiedzenie odbyte

Co wnioskodawca zapowiadał w wykazie prac rządu

To deklaracja sprzed napisania projektu, przepisana z wykazu prac rządu – nie jest to analiza serwisu.

Cele projektu i przyczyny rozwiązań1 tys. znaków

Obecny system nadzoru i kontroli działalności służb specjalnych jest efektem ciągłej ewolucji rozwiązań, których fundamenty zostały położone przez ustawodawcę na początku lat 90. XX wieku. Obecnie w Polsce obowiązują standardy charakterystyczne dla państw demokratycznych, w których nadzór i kontrola nad służbami specjalnymi są sprawowane przez wiele instytucji, uwzględniając zasadę podziału i równowagi władz. Działalność operacyjna służb specjalnych (Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz Służby Kontrwywiadu Wojskowego) posiadających uprawnienia do niejawnego uzyskiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej treści komunikatów i informacji w formie tzw. kontroli operacyjnej podlega nadzorowi organów władzy sądowniczej, który sprawowany jest przez sędziów posiadających konstytucyjne i ustawowe gwarancje niezawisłości i niezależności od innych państwowych organów. Obowiązujące rozwiązania ustawowe pozwalają właściwym sądom (Sądowi Okręgowemu w Warszawie oraz Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w Warszawie) utrzymać pieczę nad działalnością służb specjalnych najsilniej ingerującą w prywatność obywateli za pomocą wydawania postanowień o zarządzeniu albo przedłużeniu kontroli operacyjnej, jak też o zatwierdzeniu kontroli zarządzonej w trybie niecierpiącym zwłoki. Niemniej jednak w obecnym reżimie prawnym dostrzega się obszary nieobjęte nadzorem sądowym, którego sprawowanie jest uzasadnione w demokratycznym państwie prawnym.

Istota planowanych rozwiązań2 tys. znaków

Projektowane przepisy są uzupełnieniem już istniejących rozwiązań prawnych przyznających sądom kompetencję w zakresie nadzoru nad działalnością służb specjalnych w obszarze prowadzenia kontroli operacyjnej. Kompetencje przyznawane właściwym sądom (na mocy projektowanej ustawy znajdą zastosowanie wobec wszystkich służb specjalnych, które posiadają uprawnienia do realizowania kontroli operacyjnej (ABW, CBA i SKW). Proponowane w projekcie rozwiązania prawne obejmują: 1) zapewnienie dostępu właściwego sądu do wyników kontroli operacyjnej, także w przypadku gdy w toku kontroli nie uzyskano dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego. Szef służby specjalnej w przypadku zarządzenia kontroli operacyjnej będzie zobowiązany poinformować sąd, który wydał postanowienie o zastosowaniu kontroli operacyjnej oraz Pierwszego Zastępcę Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego o wynikach kontroli operacyjnej po jej zakończeniu. W przypadku wystosowania przez właściwy sąd żądania informacje o przebiegu tej kontroli w trakcie jej trwania, w postaci zebranych dotychczas w jej toku materiałów, będą przekazywane także w trakcie trwania kontroli operacyjnej; 2) przyznanie właściwemu sądowi uprawnienia do wydania w każdym czasie postanowienia o przerwaniu stosowania kontroli operacyjnej. Na postanowienie to przysługiwać będzie zażalenie szefowi służby specjalnej oraz Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu; 3) zapewnienie właściwemu sądowi dostępu do informacji w przedmiocie wydania i wykonania zarządzenia szefa służby specjalnej dotyczącego zniszczenia materiałów zgromadzonych w trakcie kontroli operacyjnej, które nie są istotne dla bezpieczeństwa narodowego lub nie stanowią informacji potwierdzającej zaistnienie przestępstwa. Szef służby będzie zobowiązany do niezwłocznego poinformowania o realizacji powyższych działań Pierwszego Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego oraz sąd, który wydał postanowienie o zastosowaniu kontroli operacyjnej.

Dokumenty

Wszystkie dokumenty pochodzą z serwisu legislacja.gov.pl i ze strony Sejmu.

Tekst ustawy przekazany prezydentowi do podpisu1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 30231 dokument

Treść projektu

  • 30232 września 2026
Stanowisko Senatu – druk nr 29912 dok.

Treść projektu

Tekst ustawy po III czytaniu (uchwalony przez Sejm)1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 2820-A1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 28202 dok.

Treść projektu

Stały Komitet Rady Ministrów14 dok.

Treść projektu

Opinie i uwagi

Pozostałe

Druki dodatkowe3 dok.

Opinie i uwagi

Rada Ministrów6 dok.

Treść projektu

Pozostałe

Druk sejmowy3 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Skierowanie projektu ustawy do Sejmu4 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Ocena skutków regulacji

Pisma kierujące

Komisja Prawnicza13 dok.

Treść projektu

Pisma kierujące

Pozostałe

Uzgodnienia10 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Ocena skutków regulacji

Pisma kierujące

Opinie i uwagi

Dlaczego ten projekt trafił do tych tematów
  • Temat główny: Inwigilacja, retencja danych i dostęp służb do informacji Wszystkie zmiany merytoryczne w art. 1–10 dotyczą nadzoru sądu i prokuratora nad kontrolą operacyjną prowadzoną przez Policję, SG, ŻW, ABW, CBA, SKW, KAS i SOP
  • Powiązany: Policja, służby specjalne i straże Art. 3 uchyla art. 11n i 11o ustawy o szczególnych formach nadzoru, odbierając Inspektorowi Nadzoru Wewnętrznego prawo do kontroli operacyjnej i zakupu kontrolowanego wobec funkcjonariuszy (art. 3 (ustawa o szczególnych formach sprawowania nadzoru przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych))
  • Powiązany: Jawność, dostęp do informacji publicznej i lobbing Art. 8 rozszerza jawną roczną informację Prokuratora Generalnego o nowe kategorie danych, a art. 2 pkt 8 nakłada na ministra spraw wewnętrznych obowiązek corocznej informacji dla Sejmu i Senatu o kontroli operacyjnej Straży Granicznej (art. 8 (Prawo o prokuraturze), art. 2 pkt 8 (ustawa o Straży Granicznej))

Opis zmian powstał automatycznie 24 września 2026. Może zawierać błędy – obowiązuje treść w źródle.

Na czym oparto ten opis
  • 2411_u.htm – tekst ustawy przekazanej prezydentowi 4 września 2026przeczytano w całości
  • 2411-uzasadnienie.docxprzeczytano w całości
  • 2411.pdfprzeczytano 9368 z 19 932 znaków
Zgłoś błąd w opisie zmian lub w danych

Oznaczenia w źródłach: druk sejmowy nr 2411 · legislacja.gov.pl – projekt nr 12404202 · wykaz prac Rady Ministrów UD278. Strony źródłowe: wykaz prac rządu, legislacja.gov.pl, Sejm. Ostatnia zmiana w źródłach: 25 maja 2026 12:00. Dane pobieramy automatycznie – w razie rozbieżności obowiązuje treść w źródle.

Podobne projekty

Projekty z największą liczbą wspólnych tematów.