Przejdź do treści
← Wszystkie projekty

Ustawa · projekt poselskiDruk sejmowy nr 2649

Jednolite prawo wybieralności do organów samorządu terytorialnego

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym

Na jakim etapie jest projekt

Monitoruj projektTreść projektu

Powiadomienie obejmuje wszystko, co dzieje się w tym projekcie – w tym terminy posiedzeń komisji.

Udział w pracach
Nie trwają konsultacje publiczne ani prace komisjitermin pojawi się, gdy projekt trafi do konsultacji albo do porządku obrad komisjiMonitoruj projekt →
Kogo dotyczy
  • Wszyscy obywatele
  • Samorządy i jednostki gminne
Etap
Prezydentod 4 września 2026
Kto prowadzi
Posłowieprojekt poselskiKontakt →
  1. Pierwszeczytaniew Sejmie
  2. Komisjeparlamentarne
  3. Senat
  4. Podpisprezydentaetap bieżący
  5. DziennikUstaw

Akt został uchwalony i czeka na podpis prezydenta.

Sołtysem, członkiem rady sołeckiej albo rady lub zarządu osiedla może być tylko osoba z prawem wybieralności do rady gminy

Do tej pory warunki kandydowania do organów sołectw, osiedli i dzielnic określały statuty, więc funkcje te mogły pełnić m.in. osoby prawomocnie skazane za przestępstwa umyślne. Kandydaci muszą teraz spełniać te same warunki co radni gminy, a rada gminy uchwałą stwierdza wygaśnięcie mandatu osoby, która utraciła to prawo – także osoby wybranej przed wejściem ustawy w życie.

Opis dotyczy: tekst ustawy przekazanej prezydentowi 4 września 2026

Najbliższe terminy

Nie ma wyznaczonego terminu czytania ani posiedzenia komisji.

Najbliższe posiedzenie Sejmu: 6–9 października 2026. Porządek obrad Sejm publikuje zwykle na kilka dni przed obradami, porządki komisji – na trzy.

Co się zmienia

  • Kandydaci na sołtysa i do rady sołeckiej muszą mieć prawo wybieralności do rady gminyart. 1 pkt 1 (art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym)
  • Ten sam wymóg dotyczy członków rad i zarządów dzielnic i osiedli, wybieranych w głosowaniu tajnym i bezpośrednimart. 1 pkt 2 (art. 37 ust. 2 i 5 ustawy o samorządzie gminnym)
  • Mandat wygasa po utracie prawa wybieralności; rada gminy stwierdza to uchwałą w ciągu 3 miesięcyart. 1 pkt 3 (art. 37e ustawy o samorządzie gminnym)
  • Nowe zasady wygaszania mandatów obejmują też osoby już pełniące funkcje w jednostkach pomocniczychart. 2

Kogo dotyczy

  • Wszyscy obywatele
  • Samorządy i jednostki gminne

Tego nie widać w tytule

Na te przepisy warto spojrzeć

Zmiana nieomówiona w uzasadnieniu

Nowe przesłanki wygaśnięcia mandatu, w tym brak prawa wybieralności już w dniu wyborów, obejmują też osoby wybrane wcześniej, a przepisu przejściowego dodanego w toku prac nie wyjaśnia żadne uzasadnienie art. 2 w zw. z art. 37e ust. 1 pkt 3

To wskazówka do sprawdzenia w źródle, nie zarzut wobec projektodawcy.

Pieniądze

Według opinii BAS do pierwotnej wersji projektu gminy wydadzą rocznie per saldo od 8,5 do 9,5 mln zł (m.in. 6–7 mln zł na wybory i ok. 2 mln zł na wybory uzupełniające), a do budżetu państwa wpłynie 0,8–1,2 mln zł z opłat za informacje z Krajowego Rejestru Karnego.

Kto się tym zajmuje w Sejmie

Jak wziąć udział w posiedzeniuMonitoruj projekt

Przebieg prac

  1. 4 września 2026Uchwalono
  2. 4 września 2026Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisuetap bieżący
  3. 4 września 2026Rozpatrywanie na forum Sejmu stanowiska SenatuPrzyjęto poprawki · posiedzenie Sejmu nr 64
  4. 3 września 2026Praca w komisjach nad stanowiskiem SenatuSprawozdanie komisji
  5. 6 sierpnia 2026Stanowisko SenatuSkierowano do: Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej
  6. 31 lipca 2026Głosowanie: głosowanie nad całością projektu. (za 423, przeciw 0, wstrz. 22)
  7. 31 lipca 2026III czytanie na posiedzeniu SejmuUchwalono · posiedzenie Sejmu nr 63 · Głosowanie: głosowanie nad całością projektu – za 423, przeciw 0, wstrzymało się 22
  8. 30 lipca 2026Posiedzenie: Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnejgodz. 09:30 · sala im. Henryka Wujca (nr 111, bud. U) · posiedzenie odbyte
  9. 30 lipca 2026Praca w komisjach po II czytaniuSprawozdanie komisji
  10. 29 lipca 2026II czytanie na posiedzeniu SejmuSkierowano do: Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej · Skierowano ponownie do komisji w celu przedstawienia sprawozdania · posiedzenie Sejmu nr 63
  11. 16 lipca 2026Posiedzenie: Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnejgodz. 18:04 · sala nr 312, bud. U · posiedzenie odbyte
  12. 16 lipca 2026Praca w komisjach po I czytaniuSprawozdanie komisji
  13. 3 lipca 2026I czytanie na posiedzeniu SejmuSkierowano do: Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej · posiedzenie Sejmu nr 61
  14. 17 czerwca 2026Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu
  15. 26 maja 2026Opinia organizacji samorządowej
  16. 15 maja 2026Projekt wpłynął do Sejmu

Dokumenty

Wszystkie dokumenty pochodzą z serwisu legislacja.gov.pl i ze strony Sejmu.

Tekst ustawy przekazany prezydentowi do podpisu1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 30521 dokument

Treść projektu

  • 30523 września 2026
Stanowisko Senatu – druk nr 29922 dok.

Treść projektu

Tekst ustawy po III czytaniu (uchwalony przez Sejm)1 dokument

Treść projektu

Sprawozdanie komisji – druk nr 2682-A1 dokument

Treść projektu

Druki dodatkowe5 dok.

Ocena skutków regulacji

Opinie i uwagi

Sprawozdanie komisji – druk nr 26822 dok.

Treść projektu

Druk sejmowy3 dok.

Treść projektu

Uzasadnienie

Dlaczego ten projekt trafił do tych tematów
  • Temat główny: Ustrój i kompetencje gmin, powiatów i województw Ustawa zmienia art. 36 i 37 oraz dodaje art. 37e ustawy o samorządzie gminnym, regulując wybór i wygaśnięcie mandatów w organach jednostek pomocniczych gminy (art. 1 (ustawa o samorządzie gminnym))
  • Powiązany: Obszary wiejskie, koła gospodyń wiejskich i sołectwa Art. 1 pkt 1 zmienia warunki wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej, a art. 37e – przesłanki utraty przez nich mandatu (art. 1 pkt 1 i 3 (ustawa o samorządzie gminnym))

Opis zmian powstał automatycznie 24 września 2026. Może zawierać błędy – obowiązuje treść w źródle.

Na czym oparto ten opis
  • 2649_u.htm – tekst ustawy przekazanej prezydentowi 4 września 2026przeczytano w całości
  • 2649-uzasadnienie.docxprzeczytano w całości
  • 2649-004.pdfprzeczytano 12 030 z 47 033 znaków
Zgłoś błąd w opisie zmian lub w danych

Oznaczenia w źródłach: druk sejmowy nr 2649. Strony źródłowe: Sejm. Ostatnia zmiana w źródłach: 4 września 2026 12:53. Dane pobieramy automatycznie – w razie rozbieżności obowiązuje treść w źródle.

Podobne projekty

Projekty z największą liczbą wspólnych tematów.